Coach Login

“De drie fronten oorlog tegen overgewicht”

Het Diabetes Fonds organiseert “De Suiker Terugroepactie”. Een initiatief om aandacht te vestigen op het onnodig hoge gehalte aan suiker in sommige producten. Het is slechts één kant van de drie fronten oorlog tegen overgewicht.

De oorlog tegen overgewicht

In de oorlog tegen overgewicht hebben we al een aantal belangrijke slagen verloren. Onze omgeving is in de laatste decennia steeds meer veranderd in een overgewicht bevorderende omgeving. Het resultaat is een steeds groter aantal mensen dat kampt met overgewicht en de medische en maatschappelijke gevolgen daarvan. Oplossingen worden in diversen hoeken gezocht. Uiteindelijk zal het echter een combinatie van factoren moeten zijn die ons allen beschermt tegen een toekomst waarin XXL de nieuwe M is.

Mijns inziens moet die oorlog op drie fronten gevoerd worden:

  1. Actiever sturen op het gedrag van de mens met betrekking tot voeding en beweging
  2. Het ‘mens-vriendelijk’ maken van de omgeving
  3. Het ‘vet-vriendelijk’ maken van de mens

Gelukkig zien we dat op alle fronten gestreden wordt. Het is de vraag of en wanneer we met de huidige inzet het tij kunnen keren.

1. Actiever sturen op gedrag

In dezelfde decennia dat het aantal mensen met overgewicht toenam, nam ook het aantal voedingsdeskundigen toe. Personal trainers, voedingsconsulenten, dieet goeroe’s en online coaches. Er worden jaarlijks miljoenen dieetboeken verkocht en nieuwe fitness- en dieetblogs schieten als paddenstoelen uit de grond.

Toch heeft al die kennis blijkbaar niet geholpen om de gemiddelde persoon beter om te laten gaan met voeding. Sterker nog, die overdaad aan informatie zou het juist te ingewikkeld maken. Weet je hoeveel extra kilo’s zijn voortgebracht door het excuus “ik kan door de bomen het bos niet meer zien”?

Maar kennis is natuurlijk maar een deel van het verhaal. Want ondanks de meest wilde en ronduit belachelijke theorieën over een gezond dieet zou voor de meesten toch duidelijk moeten kunnen zijn wat een gezond dieet is. Vaak kan er juist sprake zijn van ontkenning; De meest wilde theorieën en middelen aangrijpen omdat de voor de hand liggende oplossing niet makkelijk blijkt. Je kunt hooguit niet het bos zien dat je wilt zien. Een bos waarin je met een makkelijke oplossing van al je problemen af bent. Dat zogenaamde ‘geheim dat artsen je niet willen vertellen’ waarmee je 20 kilo verliest in twee weken.

In het artikel over lifestylegeneeskunde, gisteren, stelde ik daarom voor wat drastischere maatregelen te zijn. Laten we het niet meer (alleen) aan onze ouders en directe omgeving overlaten welke lifestyle we aanleren. Waarom zou je dit niet veel directer aansturen door het onderwijs hier een veel belangrijkere rol in te laten spelen?

2. Het ‘mens-vriendelijk’ maken van de omgeving

Mensen leren omgaan met een wereld die steeds vaker obesitas in de hand werkt, blijft dus een zeer moeilijke uitdaging. Terwijl men bijvoorbeeld leert kritisch te zijn op ongezonde producten zou het aantal ongezonde producten zelf ook teruggedrongen moeten worden.

Ik snap dat je je dan op glad ijs bevindt. Een beetje als de discussie over wapenbezit in de V.S.: Ligt het aan de wapens of de mensen die er onverantwoord mee omgaan?”. Het antwoord ligt waarschijnlijk in het midden. Mensen zijn verantwoordelijk, maar vol automatische assault geweren om op herten te jagen dat is vragen om onnodige problemen. Het lijkt me dan ook niet de bedoeling dat we straks alleen nog “verantwoorde voeding” mogen eten. Als jij een kapsalon naar binnen wilt werken dan moet je dat kunnen doen. Maar onnodig veel suikers toevoegen aan producten die je een “gezond” imago geeft, dat moet echt afgelopen zijn. Zolang er echter goed geld wordt verdiend aan zoete troep, blijven we zoete troep voorgeschoteld krijgen.

De Suiker Terugroepactie

In dat kader kan je de Suiker Terugroepactie van het Diabetes Fonds zien.

Vorig jaar opende het Diabetes Fonds de tijdelijke “Suiker Afkickkliniek  in Amsterdam. Laat het dus maar aan het Diabetes Fonds over om ludieke acties te bedenken.

De Nederlandse consument krijgt nog altijd 1,5 tot 2 keer te veel suiker binnen. Het Diabetes Fonds wijt dit voor een groot deel aan onnodig veel suikers in producten.

In Nederland krijgen we iedere dag gemiddeld 1,5 tot 2 keer te veel suiker binnen. We zitten op zo’n 20 suikerklontjes per dag, terwijl de Wereldgezondheidsorganisatie adviseert om per dag niet meer dan 12,5 (vrouwen) of 15 suikerklontjes (mannen) binnen te krijgen. Dit kan leiden tot overgewicht en een groter risico op diabetes type 2. De voedingsindustrie doet te weinig om de hoeveelheid suikers in onze voeding terug te dringen.

Consumenten kunnen producten die teveel suiker bevatten aanmelden en zo een signaal afgeven richting de industrie.

Nederlander dupe van onnodig veel suikers. Mede daardoor heeft de helft van de volwassenen in ons land overgewicht. Meer dan 1,1 miljoen mensen hebben diabetes type 2 en daar komen er iedere week 1.000 bij

Hanneke Dessing, directeur van het Diabetes Fonds

“The war on sugar”

Ik moet eerlijk zeggen dat ik ooit een beetje lacherig deed om dergelijke initiatieven of me zelfs irriteerde aan de “demonisering van suiker”. Als je al bijna 8 jaar over fitness schrijft dan verandert je mening op bepaalde punten echter. Nog steeds vind ik dat suiker zelf het probleem niet is. Ik erken echter wel dat “de vrije wil” in het bepalen van je suikerinname misschien niet zo vrij is. Bovendien moet je wel weten hoeveel suiker je binnenkrijgt om te kunnen beoordelen of je dat wel wilt.

Ja, natuurlijk zou je alle etiketten kunnen checken en gedetailleerd bijhouden wat je eet. Weten hoeveel je binnenkrijgt is immers ook je eigen verantwoordelijkheid. Continu op je hoede zijn dat je niet in een donkere steeg overvallen wordt door ontbijtgranen die genoeg suiker bevatten voor het ontbijt, de lunch én het diner. Het zou prettiger zijn als dat wat makkelijker kan.

In de nieuwe actie van het Diabetes Fonds zijn het de producten die onnodig veel toegevoegde suikers bevatten die in het kwade daglicht worden gesteld. Niet de suiker zelf dus. Hierbij is gezorgd voor een eenvoudige visuele weergave van de hoeveelheid suiker in een product. Mogelijk een zeer effectieve manier om het imago van dergelijke producten een aardige deuk te bezorgen. Misschien zelfs genoeg om fabrikanten te laten denken over gezondere alternatieven omdat het ze in de portemonnee raakt.

overgewicht

3. Het ‘vet-vriendelijk’ maken van de mens

Tot slot dan een onderwerp waaraan we hier vele artikelen hebben gewijd: Het ‘vet-vriendelijk maken van de mens’.

Die strijd op de eerste twee genoemde fronten zal niet morgen tot de oplossing leiden, noch volgend jaar. Er zullen de komende decennia mensen blijven wiens lifestyle en blootstelling aan obesogene invloeden zal leiden tot overgewicht. Hun lichaam is simpelweg niet gebouwd op de hoeveelheden en type voeding die ze binnenkrijgen en/of een gebrek aan beweging. Maar wat als je dat lichaam zou kunnen herbouwen zodat het geen last heeft van deze omstandigheden?

Er worden continu nieuwe ontdekkingen gedaan over de manier waarop ons lichaam reageert op voeding en training. Een poging om te ontdekken hoe je het lichaam aanpast om anders om te gaan met een overdaad aan suikers en vetten bijvoorbeeld. Bijvoorbeeld door deze extra energie in hitte om te laten zetten in plaats van vet. Ander onderzoekers bestuderen in het DNA wat er gebeurt als je traint. De toekomstvisie hierbij is dat het DNA rechtstreeks op deze manier veranderd kan worden, zonder de noodzaak van training.

Ieder zijn eigen oplossing

Sommigen zullen kanttekeningen plaatsen bij die genoemde oplossingen. Dat snap ik, “makkelijk grijpen naar de makkelijke pil omdat je geen discipline hebt”. Ik zou er ook de voorkeur aan geven dat sturen van gedrag en omgeving genoeg zou blijken. Daar heb ik echter niet al teveel vertrouwen in gezien de huidige voedingsindustrie.

Uiteindelijk zullen verschillende middelen werken voor verschillende mensen. Sommigen hebben wat extra kennis nodig of een duwtje in de rug, een coach of halsketting die schokt zodra je in de buurt van fastfood komt.  Anderen zullen alle hulp nodig hebben die de medische wetenschap kan bieden.

Over Kenneth Nwosu

Kenneth Nwosu is hoofdredacteur van FITsociety en schrijft uitvoerig over alles met betrekking tot fitness, krachttraining, afvallen, voeding en voedingssupplementen. Als fitness fotograaf heeft hij honderden fitness fanaten in hun beste shape vastgelegd.

Plaats een reactie