Een cue is een korte verbale of non-verbale aanwijzing die iemands aandacht stuurt tijdens bewegen: "duw de vloer weg", "ribben omlaag", "pak de stang alsof je die wilt breken". Goede cues veranderen uitvoering binnen één of twee reps. Slechte cues zijn essays die midden in een zware set worden afgevuurd.
Zie exercise selection, herhaling, anamnese, reflectief luisteren en begrippen.
Extern versus intern
Externe cues richten aandacht op het effect buiten het lichaam ("duw de grond weg", "gooi de bal naar het plafond"). Interne cues richten op een lichaamsdeel ("span je glute", "trek je schouderbladen samen"). Onderzoek en praktijk sugereren vaak dat externe cues leer en prestatie helpen, vooral bij snelle of complexe moves. Interne cues blijven nuttig bij revalidatie of wanneer iemand een regio niet voelt.
Kies één hoofdcue per set. Stapelen van vijf analogieën verlamt. Wissel pas als de huidige cue niets doet.
Timing en dosis
Leg complexe uitleg uit tussen sets. Tijdens de set: drie tot vijf woorden. Demonstratie plus cue werkt beter dan alleen jargon. Voor beginners: minder anatomie, meer beeldspraak die klopt. Voor gevorderden: precisie mag hoger, nog steeds kort.
Luister eerst. Soms is de limiter angst of pijn, geen "zwakke core". Reflectief luisteren voorkomt dat je cues schreeuwt terwijl iemand eigenlijk regressie nodig heeft.
Veelgemaakte fouten
- Elke rep een nieuwe cue.
- Tegenstrijdige cues van twee coaches.
- Cues die anatomisch klinken maar biomechanisch nonsense zijn.
- Nooit filmen of objectief checken of de cue werkt.
Cues koppelen aan het plan
Noteer in het programma welke cue bij welke lift hoort voor déze atleet. Wat bij A werkt ("chest up") faalt bij B. Exercise selection en cues horen samen: een andere variant kan makkelijker cues maken dan eindeloos praten op een slechte liftkeuze.
Voorbeelden die vaak werken
Squat: "schroef voeten in de vloer" (extern) in plaats van essay over knieën. Deadlift: "duw de vloer weg" versus alleen "rug recht". Bench: "breek de stang" voor lat-aanspanning. Row: "ellebogen naar heupen". Sprint: "duw de baan weg". Test of de rep er beter uitziet. Zo niet, wissel cue of regressie.
Film laterale en frontale view bij twijfel. Athletes die cues "voelen" maar er slechter uitzien, hebben andere feedback nodig. Ego cues ("zwaarder!") zijn geen techniekaanwijzingen.
Teamcoaching
Spreek als team één cue-taal af per lift in group classes. Tegenstrijdige shouts van twee coaches maken chaos. Schrijf cues op het whiteboard bij workshops. Stilte tijdens max-attempts is ook een skill: soms is de beste cue geen cue.
Van cue-afhankelijkheid naar autonomie
Gebruik dit begrip (cue) als beslisregel in je week, niet als losse trivia. Koppel het aan wat je al doet in training of voeding, meet één of twee signalen, en schrap wat geen verschil maakt. Bij twijfel over pijn of medische context: laat een professional meekijken in plaats van eindeloos te googelen. FITsociety verzamelt dit soort termen zodat coaches en sporters dezelfde taal spreken. Wil je verder bladeren, begin bij begrippen en de links hierboven.
Leren over sessies heen
Week 1: cue A tot de beweging stabieler is. Week 2: alleen nog cue A bij regressie. Week 3: autonoom, coach zwijgt tenzij fout terugkomt. Zo bouw je interne vaardigheid in plaats van cue-afhankelijkheid. Athletes die zonder coach incoherent bewegen, kregen te veel praat en te weinig eigen controle.
Video homework tussen sessies kan helpen als privacy en cultuur dat toestaan. Korte clips, één focus. Geen uur footage zonder opdracht.
In de weekelijkse praktijk rond Cue in coaching helpt het om één beslissing vast te leggen: wat doe je als tijd, pijn of stress dwarsligt? Schrijf die if-then regel op, deel hem met je coach of trainingsmaatje, en evalueer na veertien dagen of naleving steeg. Kleine, herhaalbare aanpassingen verslaan perfecte schema's die alleen op papier bestaan. Gebruik interne links hierboven om samenhangende begrippen te leren zonder tien tabbladen open te trekken. FITsociety houdt de taal bewust praktisch, zodat je sneller van definitie naar uitvoering gaat.
Veelgestelde vragen
Wat is een cue?
Een korte aanwijzing die aandacht en uitvoering tijdens bewegen stuurt.
Zijn externe cues altijd beter?
Vaak gunstig voor prestatie en leren, niet absolutistisch. Context en individu tellen.
Hoeveel cues per sessie?
Liever één focus per oefening dan een checklist van tien.
Mag je cues non-verbaal geven?
Ja: tik op een lichaamsregio, handgebaar voor richting, of video-feedback na de set.
Wat als cues niets doen?
Regressie, andere oefening, of check of pijn/angst speelt. Blijf niet harder schreeuwen.
Samengevat: cues zijn kort, getest en spaarzaam. Uitleg tussen sets, scherpte tijdens reps. Meer: begrippen.